اگر خانهی خود را برای جلوگیری از هدر رفت انرژی مهر و موم کردهاید، یک قدم مثبت در جهت کاهش آلودگی و حفظ محیط زیست برداشتهاید. اما توجه داشته باشید که در یک خانه که تمام خروجی و وردیهای آن محکم بسته شده است هم ممکن است شوره حیوانات خانگی، دود، ریزگردها، کپک و سایر آلایندهها در گیرندههای بینی به دام بیفتند و باعث مشکلات تنفسی شوند. یک راهحل برای کاهش آسیب دیدن از آلودگی هوا که معمولا با چشم دیده نمیشود استفاده از دستگاههای تصفیهی هوا است.
سوالهایی که اینجا مطرح میشود این است که:
دستگاه تصفیه هوا چیست؟
آیا ارزش خریدن را دارد؟
آیا هنگام وارونگی هوا تاثیری در تصفیهی هوای خانه دارد؟
یک متخصص ایمونولوژی می گوید: دستگاههای تصفیه هوا میتوانند نقش مهمی در جلوگیری از آلرژی داشتهباشند اما برای همه نقش درمانی ندارند. دستگاههای تصفیه هوا میتوانند برخی از تهدیدهای ناشی از آلودگی هوا و فعالیتهای داخلی را خنثی کنند. در حقیقت همه دستگاههای تصفیه هوا لزوماً مطابق با هیاهوی بازاریابی خود عمل نمیکنند.
دستگاههای تصفیه هوا چگونه کار میکنند؟
دستگاههای تصفیه هوا معمولاً از یک یا چند فیلتر و یک فن تشکیل میشود که هوا را میمکد و باعث گردش هوا میشود. هنگامی که هوا از طریق فیلتر حرکت میکند، آلایندهها و ذرات جذب شده و هوای تمیز به بیرون، به فضای اطراف رانده میشود. به طور معمول، فیلترها از کاغذ، الیاف (غالباً فایبرگلاس) یا مش ساخته میشوند و برای حفظ کارایی نیاز به تعویض منظم دارند.
اینکه چند بار باید فیلترها را تعویض کنید، بسته به نوع دستگاه تصفیه و نحوه استفاده از آن متفاوت است. بعضی از فیلترها قابل استفاده مجدد و قابل شستشو هستند اما به نگهداری دقیق نیاز دارند، بنابراین معمولاً آنها را در اکثر دستگاههای تصفیه هوا پیدا نمیکنید. فیلترهای قابل استفاده مجدد به طور کلی در حذف ذرات بزرگتر مانند گرد و غبار و گرده، از هوا بهتر هستند. شما همچنین فیلترهای UV (نور ماورا بنفش) را در بازار پیدا خواهید کرد که اغلب ادعا میکنند ناخالصیهای بیولوژیکی مانند کپک یا باکتری را از بین میبرند اما بسیاری از آنها برای موثر بودن نیاز به وات بالاتر و قرار گرفتن در سطح وسیعتری دارند.
سایر دستگاههای تصفیه هوا از یونیزرها برای کمک به جذب ذراتی مانند یونهای استاتیک - منفی به گرد و غبار و مواد حساسیتزا کمک میکنند و باعث میشوند که آنها از هوا خارج نشوند. اگر شما علاقمند به خرید یک تمیز کننده هوا هستید که از یونیزر کننده استفاده میکند، اطمینان حاصل کنید که ازن تولید نمی کند، ازن گازی است که از سه اتم اکسیژن تشکیل شده است که اغلب به عنوان کمک به تجزیه کردن آلایندهها به بازار عرضه میشود. ازن میتواند باعث تحریک و تشدید بیشتر حساسیت در ریه شود..
تصفیه کننده هوا چه فیلترهایی را باید فیلتر کند و آیا آنها واقعاً این کار را انجام میدهند؟
بیشتر فیلترهای موجود در بازار برای جذب ذراتی مانند گرد و غبار و گرده ساخته شدهاند اما گازهایی مانند VOC (ترکیبات آلی فرار) یا رادون را نمیگیرند. این امر به جاذبهایی مانند کربن فعال نیاز دارد. در حقیقت آژانس حفاظت از محیط زیست (EPA) هشدار میدهد که عملکرد دستگاههای تصفیه هوا از نظر فیلتر کردن گازها محدود است و شما باید مرتباً فیلترها را برای عملکرد مطلوب تعویض کنید.
بسیاری از دستگاههای تصفیه هوا در فیلتر کردن ذرات آلاینده از هوا (گرد و غبار، دود، گرده و غیره) تبحر دارند اما لزوماً در حذف آلایندههای گازی مانند VOC یا رادون از هوا که ممکن است از چسبها، رنگها و محصولات پاککننده تشکیل شود، بسیار خوب نیستند. آلرژنهایی که در مبلمان یا کف قرار میگیرند نیز توسط آنها جذب نمیشوند.
علاوه بر این اثربخشی دستگاههای تصفیه هوا در شرایط واقعی به احتمال زیاد از شرایط کنترل شده در آزمایشگاه تقلید نمیکند (آنچه که "۹۹٪ اثربخشی" به آن اشاره میکند!). مکان، نصب، میزان دبی و مدت زمان کارکرد این دستگاهها، همچنین شرایط موجود در فضا متفاوت خواهد بود. علاوه بر این، موارد دیگری در خانه شما اتفاق میافتد که ممکن است مانند تهویه (پنجرههای باز یا بسته) تأثیر بگذارد و ذرات جدید دائماً در حال ظهور هستند، بنابراین ممکن است هوا به اندازه ادعاهایی که تصور میکنید فیلتر نباشد.
اگر نگران تشکیل کپک هستید، توصیه میکنیم یک دستگاه رطوبتگیر یا رطوبتساز بخرید تا به شما در حفظ سطح رطوبت مناسب در خانه کمک کرده و مشکلات رشد قالب را برطرف سازد. دستگاههای تصفیه هوا از رشد کپک جلوگیری نمیکنند، بنابراین لازم است منبع رطوبت موجود در رشد از بین برود.
آیا دستگاههای تصفیه هوا میتوانند هوای بیرون را که وارد خانه شما می شود فیلتر کنند؟
گاهی اوقات آلایندههای غیر ارگانیک هوا مانند VOCهایی که قبلاً ذکر کردیم، میتوانند از خارج از خانه شما نشأت بگیرند. به طور کلی آلودگی خارج از منزل یا دود یا هوای نامناسب موقتی نگرانی دائمی افراد عادی نیست. اما نوع صحیح تصفیه کننده میتواند کیفیت هوای محیطی موجود در منطقه شما را بهتر کند.
در دستگاه تصفیه هوا به دنبال چه چیزی باشم؟
- رتبه بندی CADR (میزان تحویل هوای پاک): این سرعت تمیز کردن دستگاه تصفیه را برای از بین بردن دود، گرد و غبار و گرده اندازه گیری میکند. به دنبال CADR حداقل ۳۰۰ باشید، بالای ۳۵۰ واقعا عالی است.
- دستورالعملهای سایز برای کارایی: شما به مدلی نیاز دارید که در اندازه اتاق کار کند. اگر میخواهید در یک محیط کم صدا و آرامتر کار کنید، مدلی را انتخاب کنید که برای منطقه بزرگتر از محلی که برای آن مجهز شدهاید طراحی شده باشد.
- HEPA واقعی: فیلترهای واقعی HEPA در از بین بردن ذرات بسیار ریز موثر هستند (مثل: گرد و غبار، شوره، گرده، کپک و سایر مواد حساسیتزای رایج در خانه). استاندارد صنعت برای چنین مواردی این است که واحد باید بتواند حداقل ۹۹.۹۷ ذرات با قطر ۰.۳ میکرون را در یک محیط آزمایشگاهی حذف کند. به یاد داشته باشید، توجه به این نکته مهم است که در محیطهای واقعی، با ظهور مداوم آلایندههای جدید، کارایی واقعی این دستگاهها بسیار کمتر خواهد بود. توجه داشته باشید که هیچ استاندارد صنعتی برای اصطلاحات "HEPA-like" یا "HEPA-type" وجود ندارد و بیشتر به عنوان ترفندهای بازاریابی برای جلب مشتریان به خرید محصول مورد استفاده قرار میگیرد.
راههای دیگری که میتوانیم کیفیت هوا در خانه خود را بهبود بخشم چیست؟
بهترین توصیه این است که به منبع آلودگی هوای داخل خانه بپردازید و خانه خود را تهویه کنید. اگر به دنبال تکمیل کار دستگاه تصفیه هوا هستید یا میتوانید بدون یک دستگاه از پس زندگی برآیید، توصیه میکنیم این مراحل را برای کاهش تحریک کنندههای هوای داخلی انجام دهید:
- برای جلوگیری از جمع شدن مواد تحریک کننده در اتاق (به خصوص هنگامی که دستگاههای تصفیه هوا فعال نیستند!) در صورت ایمن بودن، پنجرهها را باز نگه دارید. در صورت امکان با باز كردن پنجرهها در طرف مقابل اتاق، یك تهویه قویتر ایجاد كنید.
- در فواصل زمانی کوتاه جارو برقی بزنید.
- فیلترهای هوا را به طور منظم تغییر دهید تا تجهیزات HVAC به درستی حفظ شود و حداکثر اثربخشی را داشته باشید. تهیه یک فیلتر مخصوص HEPA برای سیستم گردش خون شما میتواند فیلتراسیون اضافی را فراهم کند. این فیلتر هر بار عبور مجدد هوا را در خانه شما کمی بهتر میکند.
- از پنکه تهویه در آشپزخانه (و در صورت امکان قسمتهای حمام و لباسشویی) استفاده کنید. قبل از گرم كردن فر یا روشن كردن مشعلها آن را روشن كنید و پس از اتمام پخت و پز چند دقیقه بگذارید تا كار كند.
- استفاده از شمع یا روشن کردن آتش چوب را به حداقل برسانید و سیگار کشیدن در داخل خانه را ممنوع کنید. کاهش منابع آلاینده راهی مطمئن برای بهبود کیفیت هوا است.
منابع:
https://www.goodhousekeeping.com/appliances/air-purifier-reviews/a25252001/do-air-purifiers-work/
